Muốn thoát nợ thẻ tín dụng, trước hết phải ngừng tiêu thêm bằng thẻ, rồi mỗi tháng trả nhiều hơn mức tối thiểu, ưu tiên khoản lãi cao nhất hoặc khoản nhỏ nhất để có đà. Song song, gọi ngân hàng hỏi những phương án chuyển dư nợ sang trả góp với chi phí thấp hơn lãi thẻ.
Chào bạn, đây là Hỏi Chuyên Gia. Mỗi tháng trả đều mức tối thiểu, không trễ ngày nào, vậy mà dư nợ gần như đứng yên. Câu hỏi này nhiều người gửi tới với giọng rất mệt. Mình hỏi chuyên gia đường ra.
Vì sao trả tối thiểu mãi mà nợ không giảm?
Mức trả tối thiểu thường chỉ là một phần nhỏ của dư nợ. Phần lớn số tiền bạn trả đi vào lãi và phí trước, chỉ một phần nhỏ trừ vào gốc. Trong khi đó, phần dư nợ chưa trả lại tiếp tục bị tính lãi tháng sau.
Kết quả là gốc giảm rất chậm. Nếu bạn còn tiêu thêm bằng thẻ trong lúc ấy, dư nợ có thể còn tăng dù tháng nào cũng trả đúng hạn.
Lãi thẻ tín dụng thường cao hơn hẳn nhiều loại vay khác. Ở nhiều ngân hàng, nếu bạn không trả toàn bộ dư nợ sao kê trước hạn, bạn mất thời gian miễn lãi, và lãi có thể được tính trên cả khoản đã tiêu kể từ ngày giao dịch. Cách tính cụ thể mỗi nơi một khác, nên đọc lại điều khoản của thẻ mình đang dùng.
Hiểu cơ chế này để thấy: trả tối thiểu là cách để không bị phạt trễ hạn, không phải cách để hết nợ.
Bước đầu tiên khi quyết định thoát nợ là gì?
Mình ghi lại theo thứ tự chuyên gia khuyên. Bước một là ngừng đào thêm: cất thẻ đi, gỡ thẻ khỏi các ứng dụng mua sắm, chuyển sang trả bằng tiền trong tài khoản hoặc tiền mặt. Không ngừng tiêu thì mọi kế hoạch trả nợ đều như múc nước bằng rổ.
Bước hai là ngồi xuống liệt kê tất cả các khoản nợ: tên thẻ, dư nợ, lãi suất, mức tối thiểu, ngày đến hạn. Nhiều người sợ nhìn con số tổng, nhưng không nhìn thì không lập kế hoạch được.
Bước ba là xem lại chi tiêu tháng, tìm ra số tiền có thể dành thêm cho trả nợ. Có khi phải cắt mạnh một thời gian: ăn ngoài ít đi, tạm ngưng vài gói đăng ký, bán bớt đồ không dùng.
Bước bốn là đặt trả tự động ít nhất mức tối thiểu cho mọi thẻ để không bị phạt và không hỏng lịch sử tín dụng, rồi dồn phần dư vào một khoản theo chiến lược.
Có nhiều thẻ thì trả khoản nào trước?
Đúng vậy, có hai chiến lược hay dùng. Chiến lược thứ nhất là trả khoản có lãi cao nhất trước. Về mặt toán học, cách này tiết kiệm nhiều tiền lãi nhất. Bạn trả tối thiểu cho mọi thẻ, phần dư dồn hết vào thẻ lãi cao nhất, xong thẻ đó thì chuyển sang thẻ lãi cao kế tiếp.
Chiến lược thứ hai là trả khoản nhỏ nhất trước. Về toán thì không tối ưu bằng, nhưng về tâm lý lại rất mạnh: bạn xoá được một khoản nợ nhanh, thấy mình làm được, có thêm động lực đi tiếp. Số tiền tối thiểu của thẻ vừa trả xong lại được cộng dồn sang thẻ tiếp theo, như quả cầu tuyết lăn.
Chọn cách nào là tuỳ tính bạn. Người kỷ luật, thích con số thì chọn cách thứ nhất. Người dễ nản thì chọn cách thứ hai.
Điều quan trọng hơn chiến lược là sự đều đặn. Trả nhiều hơn tối thiểu, tháng nào cũng vậy, trong vài năm, mới là thứ đưa bạn ra khỏi vòng nợ.
Có nên rút tiền mặt từ thẻ này để trả thẻ kia?
Mình hỏi vì thấy nhiều người làm vậy khi bí. Chuyên gia nói gần như không nên. Rút tiền mặt từ thẻ tín dụng thường bị thu phí ngay, và lãi thường được tính từ ngày rút, không có thời gian miễn lãi. Lấy nợ đắt trả nợ đắt chỉ làm tổng nợ lớn thêm.
Những dịch vụ đáo hạn thẻ, tức có người ứng tiền trả hộ rồi bạn quẹt lại để trả họ kèm phí, cũng chỉ đẩy vấn đề lùi lại một tháng mà mỗi lần lại mất phí.
Vay nóng bên ngoài để trả thẻ càng nguy hiểm, vì có những nơi cho vay với điều kiện rất nặng, cách đòi nợ đáng sợ. Đừng bước vào lối đó.
Một chị nhân viên văn phòng ở Hà Đông kể chị từng xoay bốn thẻ qua lại hơn một năm, tổng nợ tăng gần gấp rưỡi. Chị chỉ thoát được khi chịu ngồi lại, cắt chi tiêu, gọi ngân hàng hỏi phương án trả góp, và trả đều trong hai năm.
Gọi ngân hàng thì hỏi những gì?
Nhiều người ngại gọi vì nghĩ ngân hàng chỉ biết đòi. Thật ra ngân hàng cũng muốn được trả, nên thường có vài phương án. Bạn có thể hỏi về việc chuyển một phần dư nợ sang trả góp theo kỳ cố định, chi phí ra sao, có thấp hơn lãi thẻ đang chịu không.
Nếu bạn đang gặp khó thật sự như mất việc, ốm đau, hãy nói rõ và hỏi có chương trình hỗ trợ, giãn nợ nào không. Không phải lúc nào cũng có, nhưng không hỏi thì chắc chắn không có.
Ghi lại tên nhân viên, ngày giờ gọi, nội dung đã thoả thuận, và đề nghị gửi xác nhận bằng văn bản hoặc tin nhắn. Đừng đồng ý một phương án khi chưa hiểu tổng chi phí.
Thoát nợ xong, giữ lại một chiếc thẻ nếu bạn cần, nhưng đặt hạn mức thấp và cài trả toàn bộ dư nợ tự động mỗi tháng. Khi đó thẻ trở lại đúng vai trò của nó: tiện lợi, chứ không phải khoản vay.
Câu hỏi thường gặp
Đóng thẻ tín dụng có làm xấu lịch sử tín dụng không?
Đóng thẻ sau khi đã trả hết nợ thường không làm xấu lịch sử, nhưng có thể ảnh hưởng một số yếu tố như tuổi tài khoản. Quan trọng hơn là việc trả đúng hạn. Nếu băn khoăn, hãy hỏi ngân hàng trước khi đóng.
Nợ thẻ quá hạn lâu thì bị gì?
Nợ quá hạn bị phạt, lãi tiếp tục cộng dồn, và được ghi vào lịch sử tín dụng, làm khó việc vay sau này. Khoản lớn kéo dài có thể dẫn tới tranh chấp pháp lý. Hãy liên hệ ngân hàng sớm thay vì im lặng.
Có nên vay tín chấp để trả hết nợ thẻ?
Gom nợ bằng một khoản vay có lãi thấp hơn có thể giúp nếu bạn thật sự ngừng tiêu thẻ sau đó. Nếu không, bạn sẽ có cả khoản vay mới lẫn nợ thẻ mới. Tính kỹ tổng chi phí và hỏi người có chuyên môn.
Trả nợ thẻ xong thì làm gì để không tái nợ?
Gây một quỹ dự phòng nhỏ để những việc bất ngờ không phải quẹt thẻ, đặt trả toàn bộ dư nợ tự động mỗi tháng, và giữ hạn mức thẻ ở mức vừa phải với thu nhập.
Ngày sao kê và ngày đến hạn khác nhau thế nào?
Ngày sao kê là ngày ngân hàng chốt các giao dịch trong kỳ, còn ngày đến hạn là hạn cuối bạn phải thanh toán cho kỳ đó. Biết hai ngày này giúp bạn tận dụng thời gian miễn lãi và không bị trễ hạn.
